معرفی كندز

در مورد کندز

معرفی كندز

کندز، از جمله ولایات کهن و تاريخى بوده و در شمالشرق افغانستان واقع است. اين ولايت در ادوار مختلف تاریخ به نام هایى مانند اپاسکا، کهندژ و کندز یاد شده است.
کندز از جهتى موقعیت مهم جغرافیایی دارد، که وقتى اسکندرکبیر درسالهای ۳۳۰ قبل از ميلاد، در مقابل بیسوس که خویش را پادشاه خوانده بود لشکرکشی میکرد، اپاسکا یعنی کندز امروزی را پایگاه نظامی خویش قرارداده بود
کهندژ که طی نسل ها و  گذشت زمان به  کندز تغییر نام یافته است، در گذشته ها  پایتخت تخارستان بود، در روزگار دولت یفتلی ۲۰۰۰ سال قبل، از مهمترین راه تجارتی بود که صفحات جنوب هندوکش را از راه کوهدامن و کوهستان، به صفحات شمال وصل میکرد.
در صفحات شمال هندوکوه کندز، بین تخارستان و باختریان ایستگاه مهمی بود که از آن راه تجارتی سه شاخه شده؛ یکی به طرف بلخ، دیگری به طرف تخارستان و سومی مستقیماً بطرف درياى آمو میرفت.
 
کندز، دارای زمین های حاصلخیز، دو دریای بزرگ، یک میدان هوايی و یک بندرتجارتی به نام شیرخان بندر میباشد. این ولايت ۲۷۰ کیلومتر با تاجکستان سرحد داشته و دریاى آمو بين تاجکستان و کندز قرار گرفته است.
نفوس کندز، حدود يک ميليون تن تخمين زده شده است و با مساحت 7668.7 کیلومتر مربع، ازسطح بحر405 متر ارتفاع دارد. اين ولايت در 36,22 درجه، 58,12 دقیقه و30 ثانیه عرض البلد شمالی ودر 68,6 درجه، 52,5 دقیقه و16 ثانیه طول البلد شرقی واقع است.
کندز در زبان ازبکی، روز معنی میدهد و در زبان دری قلعۀ کهنه میباشد.
اين ولايت، درحدود337 کیلومتری شمال شهرکابل موقعیت دارد. این ولایت در جنوب دریای آمو واقع بوده که در شرق آن ولایت تخار، در جنوب آن ولایت بغلان و در غرب آن ولایت سمنگان واقع است.
کندز، در بهار آب و هواى گوارا؛ اما در تابستان گرماى شديد و در زمستان سرماى خشک دارد. ولى آب و هوا در تابستان، در برخى ولسوالى هايى که داراى درختان و جنگلات است، نسبتاً خوب مى باشد.

کندز باستاد


ولسوالى ها:

مرکز کندز به نام شهر کندز ياد مى شود و 9 ولسوالى دارد که شامل، امام صاحب، دشت ارچی، قلعۀ زال، چهاردره، علی آباد، گل تپه، کلباد، آقتاش و خان آباد است.
باشندگان آنرا اقوام تاجک، پشتون، ازبیک، هزاره، ایماق، بلوچ، ترکمن و کوچی ها تشکیل میدهند. در اين ولايت هندوها و سیک ها نیز مسکن گزین هستند  ازاین رو، کندز را به نام افغانستان کوچک نیز مى نامند.

آب بندها:
دركندز، پنج بند بزرگ براى منابع آبى وجود دارد؛ اما همه ساله بخشهايى از آن، به اثر آبخيزى   وسيلاب موسمى تخريب ميشود.
 

اين بندها شامل بندبرق خان آباد، بند نهرنقى، بند ايرگنک، بند شاهروان ارچى و بندآب ملاكريم بوده، كه تلاشها براى بازسازى اين بندها ازسوى حوزۀ درياى آمو، درحوزۀ شمالشرق آغاز شده است.
  

آبدات تاريخى:
اینکه فردوسی طوسی درشاهنامه، پنج مورد از کندز یاد کرده، دلیلی برسابقۀ تاریخی این شهر شده میتواند.
شهرتاریخی کندز در ادوار مختلف تاریخ، به حصه هايی از این حدود وسیع نقل مکان نموده و چندین بار خراب شده است؛ این شهر در قرن هفتم هجری، یکبار دیگر آباد و مرکز تخارستان قرار گرفته و بار دیگر ویران گردیده است.
از اوراق تاریخ برمی آید که چندین خاندان از قبیل سواران بخدی، خاندان کندز، رایت های گلگون و پهلوانان رویین تن، دراین شهر تاریخی حکومت کرده اند.

کهنه قلعه کندز

درعهد اسکندر مقدونی و بعداز آن، تا آخرین سال های سلطنت آنها مناطق کندز یا (اپاسکا) جزئى از مناطق باختربوده، مرکز مهم و تقاطع راه ابریشم میان دامنه های پارا پامیزد و بلخ، مقر فرماندهی اتیوتیدموس به شمار میرفت.
 
۱۹ ساحۀ تاريخى در کندز ثبت شده است که قرار ذیل اند.

  • کهنه قلعه یا بالاحصار کندز
  •  ساحه باستانی کله مناره
  • تپه و زیارت چهل دختران
  • تپه ژوبین علی آباد
  • کهنه قلعه خان آباد
  • تپه جرگذر
  •  گل تپه
  •  تپه مرچ 
  • مگس تپه 
  • قلعۀ زال و تپه های تاریخی آن 
  •  بالاحصار و کهنه قلعه ولسوالی امام صاحب
  •  ساحۀ رباط 
  • روضه و مسجد امام صاحب
  •  مسجد حاجی شهید
  • مسجد ساقی بایی
  •  زیارت و مسجد خواجه مشهد 
  • مسجد جامع تخارستان
  • میدان بزکشی
  • حوض تاریخی مسجد حاجی شهید
  • روضه حضرت سلطان و...